AYM'den sporcuların vergi yükümlülüğüne ilişkin iptal kararı

.

Anayasa Mahkemesi (AYM), 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun geçici 72. maddesinde yer alan ve sporcuların ücretlerinden kesilen vergilerin yıllık gelir vergisi beyannamesinde mahsup edilebilmesi için söz konusu vergilerin vergi sorumluları tarafından vergi dairesine ödenmiş olması şartını öngören hükmü iptal etti. AYM, 12 Şubat tarihinde E.2025/219 sayılı dosyada verdiği kararda, düzenlemenin Anayasa'ya aykırı olduğuna hükmetti.

Başvurunun konusu

İtiraza konu düzenleme, sporcuların ücretlerinden kesilen vergilerin kulüp veya diğer vergi sorumluları tarafından vergi dairesine yatırılmaması durumunda, bu vergilerin yıllık gelir vergisi beyannamesinde mahsup edilmesini engelliyordu. Bu nedenle ödenmeyen verginin sporcular tarafından karşılanması sonucu ortaya çıkabiliyordu.

Başvuruda, sporcuların kontrolü dışında gerçekleşen bir durum nedeniyle ek vergi yüküyle karşı karşıya bırakılmasının mülkiyet hakkını ihlal ettiği ve farklı kulüplerde görev yapan sporcular arasında eşitsizliğe neden olduğu ileri sürüldü.

AYM'nin değerlendirmesi

Mahkeme, vergilendirmenin mülkiyet hakkına müdahale niteliği taşıdığını, ancak kamu yararı amacıyla belirli sınırlamaların getirilebileceğini hatırlattı.

Kararda, ücretlerden yapılan vergi kesintilerinin vergi dairesine ödenmesinden vergi sorumlularının yükümlü olduğu, sporcuların ise kesinti sonrasında bu vergiler üzerinde herhangi bir tasarruf yetkisinin bulunmadığı vurgulandı.

AYM ayrıca, vergi sorumlularının ödemediği vergilerin kamu alacağı kapsamında yasal yollarla tahsil edilmesinin mümkün olduğuna dikkat çekti.

"Aşırı külfet oluşturuyor"

Mahkeme, vergi sorumlularınca ödenmeyen vergilerin sporculardan tahsil edilmesine imkân tanıyan düzenlemenin kişilere aşırı bir külfet yüklediğini değerlendirdi.

Kararda, kamu alacağının tahsilini amaçlayan düzenlemenin meşru bir amaca hizmet ettiği ve verginin tahsilini kolaylaştırma bakımından elverişli olduğu belirtilse de, ortaya çıkan yükün sporcular açısından orantısız olduğu ifade edildi.

Bu nedenle söz konusu düzenlemenin mülkiyet hakkı yönünden Anayasa'nın ölçülülük ilkesine aykırı olduğu sonucuna varıldı.

İptal kararı verildi

Anayasa Mahkemesi, açıklanan gerekçeler doğrultusunda Gelir Vergisi Kanunu'nda yer alan "...tevkifat yapmakla sorumlu olanlarca vergi dairesine ödenmiş olması şartıyla..." ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verdi.